In deze blog meer over het effect van het adrenaline hormoon in het lichaam.
Wat is het adrenaline hormoon?
Adrenaline (of epinephrine) is een stresshormoon (en neurotransmitter) dat aan de basis staat van de fight- or flightreactie (vechten, vluchten, bevriezen, samenscholen) en aangemaakt wordt in het bijniermerg. Adrenaline werkt vaak samen met een ander bijnierhormoon (bijnierschorshormoon) en dat is cortisol.
Wat doet adrenaline met je lichaam?
Dit hormoon heeft meerdere functies:
- Versnellen van de ademhaling
- Verhoogt het glucosegehalte in het bloed
- Verminderen van de bloedstroom naar de darmen (verteringsstelsel)
- Verwijden van de pupillen (en op scherp zetten van het zenuwstelsel en de hersenen)
- Verbeteren geheugen
- Verhogen van de hartslag en bloeddruk (effect door perifere vaatvernauwing), alertheid én bloedstolling als bescherming bij verwondingen.
- Teveel aanmaken of toedienen van medicatie met adrenaline kan zelfs een shock veroorzaken
Waar wordt adrenaline gemaakt?
De aanmaak van het adrenaline hormoon vindt plaats in het bijniermerg en in sommige zenuwcellen. Na een acute hevige stress-prikkel kan de hypothalamus via het ruggenmerg het bijniermerg (hormoonklier) opwekken om adrenaline en aan het bloed af te geven.
Adrenaline werkt vaak samen met een ander bijniermerghormoon noradrenaline. Naast stress kunnen ook kou, hitte, dorst, pijn en fysieke inspanning de productie van adrenaline verhogen. Het lichaam zal de productie verlagen wanneer de stressprikkel verdwenen is.
Adrenaline is onderdeel van het katabole systeem en wanneer adrenaline weer is gedeeld zal de productie van anabole hormonen gaan stijgen (antagonisten).
Noradrenaline versus adrenaline hormoon
Noradrenaline heeft ongeveer dezelfde functies als adrenaline, maar vertoont verschil in de skeletspieren. In tegenstelling tot adrenaline zorgt noradrenaline hier voor vaatvernauwing.
Hoe lang blijft adrenaline actief?
De adrenaline pieken zijn meestal relatief kortdurend, omdat de impact anders te groot wordt. Bij adrenaline praat je meestal meer over korte kicks of pulsen met een werking van een paar minuten gevolgd door wat rust terwijl cortisol veel langer constant actief kan zijn. Met andere woorden: Het adrenaline systeem is gebouwd op kortdurende stressimpulsen en niet voor chronische stress (met soms zelfs burn-outs als gevolg).(1)
Hoe kun je adrenaline verlagen?
Adrenaline kun je uiteraard verlagen door de stressinvloeden op je lichaam te verminderen, maar dit is niet alles. Soms spelen er onderliggende mentale klachten of trauma’s waardoor je in een fight or flight reactie kunt schieten zonder reëel gevaar. Ook hier bestaan speciale vormen van trauma coaching voor.