ziekte van cushing

Ziekte van Cushing | Symptomen, oorzaken, testen en oplossingen

Auteur: Ir. Ralph Moorman

Wat zijn de symptomen, oorzaken, de test en oplossingen voor de Ziekte van Cushing?

Wat is de ziekte van Cushing?

Dit is een zeldzame niet besmettelijke ziekte (vaak hypofyseziekte), waarbij door een goedaardig hypofysegezwel de bijnier te sterk wordt gestimuleerd (door het hypofysehormoon ACTH) om bijnierhormonen aan te maken zoals cortisol (en soms aldosteron).

Deze hormoon producerende hypofyse tumor (hypofyse afhankelijk) is niet altijd de oorzaak. Een andere mogelijkheid is dat de bijnier te hard werkt door een gezwel op de bijnierschors. Zowel door een hypofysair corticotroop (micro-)adenoom als door een bijnier gezwel kan de HPA-as overactief worden met een te hoog cortisolgehalte in het bloed als gevolg (hypercortisolisme). De ziekte is vernoemd naar neurochirurg Harvey Cushing die de ziektebeelden als eerste beschreef. De kans op genezing, de gevolgen, het verloop van de ziekte en de levensverwachting hangt af van het soort tumor, de grootte, de locatie en de operatie mogelijkheden die er zijn.(1)

Wat zijn de symptomen?

Een verzamelnaam voor de symptomen die ontstaan door langdurige blootstelling aan hoge cortisolspiegels is het “syndroom van Cushing”. Deze klachten lijken op de bijwerkingen van een prednisonkuur:

  • Acne
  • Afweersysteem te sterk onderdrukt
  • Blauwe plekken en (paarsrode) huidstriemen
  • Bol gezicht (volle maansgezicht met rode blosjes)
  • Dunne, droge huid
  • Dunne benen en spierzwakte
  • Extreme vermoeidheid
  • Gewichtstoename en vooral centrale obesitas (grote buikomvang)
  • Hoge bloeddruk
  • Hoge bloedsuiker (hyperglycaemie)
  • Hoge cholesterol
  • Lage vruchtbaarheid en kleinere kans op zwangerschap
  • Osteoporose
  • Overbeharing
  • Spierafbraak, dunne benen, vetafzetting op de buik
  • Striae
  • Toename lichaamsbeharing bij vrouwen
  • Verminderde spierkracht
  • Verstoorde menstruatiecyclus
  • Vetophoping nek (dikke nek, ‘buffalo hump’).

Wat is de oorzaak?

De oorzaak van de ziekte van Cushing is een (vaak) goedaardig gezwel op de hypofyse (en soms op de bijnierschors). Dit is één van de oorzaken van een stoornis in de cortisolwerking, naast een gezwel op de bijnier of een prednisonkuur.

Is het syndroom erfelijk?

Meestal is het syndroom van Cushing niet erfelijk. In zeldzame gevallen wordt het veroorzaakt door een erfelijke aandoening; multipele endocriene neoplasie.

Wat zijn oplossingen?

1) Operatie

Bij de ziekte van Cushing wordt de tumor vaak operatief weggenomen, omdat er nog geen geschikte medicatie voor handen is (buiten het experimentele pasireotide) om de cortisolaanmaak te remmen en de afwijking tegen te gaan. Als de operatie geslaagd is zullen naar verloop van tijd de klachten kunnen verminderen.

2) Stressreductie en voeding

1. Qua leefstijl is reductie van stress verstandig als complementaire interventie, om zodoende het betreffende gebied in de hypofyse (HPA-as, bijnier-as) zo min mogelijk te activeren via het zenuwstelsel. Helaas zal dit niet voldoende zijn om de problemen met de cortisolaanmaak terug te dringen zo lang de tumor er nog zit.

2. Daarnaast is de hormoonfactor leefstijl aanvullend bruikbaar, omdat er allerlei hormonen zijn die niet direct onder controle staan van de hypofyse die beter in balans kunnen komen er zorgen voor een beter totaalbeeld van de hormonale balans.

Bestaat er een test?

De diagnose wordt gedaan naar aanleiding van de symptomen, de bloedwaarden (cortisol waarden eventueel na een dexamethason behandeling) en een eventuele MRI scan van hypofyse en bijnieren.

Wat is het verschil tussen de ziekte van cushing, ectopische cushing en bijnier cushing?

Het syndroom van Cushing is een verzamelnaam voor alle symptomen van een sterk verhoogde cortisol. Er kunnen allerlei oorzaken liggen onder de verhoogde cortisol. Dit kan betekenen dat cortisol stijgt door inname van medicijnen (prednison, metadexason) of door verhoogde productie van het lichaam zelf door een medisch probleem. Verhoogde cortisolproductie in het lichaam zelf kunnen veroorzaakt worden door een hypofyse adenoom (ziekte van Cushing), door een ACTH producerend gezwel elders in het lichaam zoals in de longen en alvleesklier (ectopische Cushing) of een cortisol producerende tumor in de bijnier (bijnier Cushing).

Abonneer
Laat het weten als er
0 Reacties
Inline feedbacks
Bekijk alle reacties

Over de schrijver

Ir. Ralph Moorman is ingenieur levensmiddelentechnologie en specialist op het gebied van voeding en hormonen. Op de Wageningen Universiteit heeft hij veel geleerd over voeding en zich vervolgens verdiept in de relatie van voeding tot ons hormoonsysteem. Moorman zelf geeft leefstijladvies omtrent zijn vakgebied en werkt samen met endocrinologen en andere artsen om tot het beste resultaat te komen. Hij schreef 3 boeken over dit onderwerp en is daarnaast docent bij de opleiding Trainer Hormoonfactor.

hormonen in balans e-book

Gratis e-book!

Maar liefst 69 pagina's: + hormoon test + 18 lekkere recepten + 10 gezonde dagschema's (tevens aanmelding voor mijn nieuwsbrief).

Door mij aan te melden geef ik toestemming om mijn gegevens te verwerken zoals beschreven in onze privacy verklaring

Your data is safe with us